Lẽ sống cao đẹp trong bài mùa xuân nho nhỏ

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (29.4 KB, 8 trang )


Bạn đang xem: Lẽ sống cao đẹp trong bài mùa xuân nho nhỏ

Suy nghĩ về lẽ sống của nhà thơ Thanh Hải qua đoạn thơ sau:Ta làm con chim hótTa làm một cành hoaTa nhập vào hòa caMột nốt trầm xao xuyến.Một mùa xuân nho nhỏLặng lẽ dâng cho đờiDù là tuổi hai mươiDù là khi tóc bạc.(Mùa xuân nho nhỏ)Theo cô Hoàng Thị Vĩnh – GV trường THCS Đằng Hải – Hải PhòngI. Mở bài:- Mùa xuân là nguồn cảm hứng của thi ca nhạc họa. Trong kho tàng thơ xuân dântộc, tađã từng biết đến “Mùa xuân chín” của Hàn Mạc Tử, “Mùa xuân xanh” của NguyễnBính,hay “Một chiều xuân” của Anh Thơ. Và giờ đây, ta lại biết thêm “Mùa xuân nhonhỏ” của nhà thơ Thanh Hải.Ra đời vào tháng 11/1980, bài thơ là tiếng lòng củatác giảvề mùa xuân thiên nhiên, mùa xuân đất nước và ước nguyện được sống có ích. Đặcbiệt,là ước nguyện ấy, lẽ sống ấy được thể hiện chân thành, sâu sắc trong những vầnthơ:“ Ta làm con chim hótTa làm một cành hoa
Ta nhập vào hòa caMột nốt trầm xao xuyến.Một mùa xuân nho nhỏLặng lẽ dâng cho đờiDù là tuổi hai mươiDù là khi tóc bạc.”II. Thân bài:1. Khái quát (Dẫn dắt vào bài):- Đọc bài thơ, ta cảm nhận được những cảm xúc hồn nhiên,trong trẻo của thi nhântrướcvẻ đẹp của sức sống và mùa xuân thiên nhiên để rồi từ đó, cảm xúc được mở rộngra vớihình ảnh mùa xuân đất nước, mùa xuân cách mạng cùng những suy ngẫm, tâmniệm về lẽsống, về ý nghĩa giá trị của cuộc đời mỗi con người. Đó là ước nguyện, là khátvọng cốnghiến cho cuộc đời, cho Tổ quốc, quê hương.2. Phân tích:- Để bày tỏ lẽ sống của mình, ngay từ những câu thơ mở đầu của đoạn, Thanh Hảiđãđem đến cho người đọc cái giai điệu ngọt ngào, êm ái của những thanh bằng liêntiếp “ta”-“hoa”-“ca”. Điệp từ “ta”được điệp lại 3 lần thể hiện một ước nguyện chânthành, thiết tha:“ Ta làm con chim hótTa làm một cành hoaTa nhập vào hòa ca
Một nốt trầm xao xuyến.”Động từ“làm”-“nhập” ở vai trò vị ngữ biểu lộ sự hoá thân đến diệu kỳ - hoá thânđể sốngđẹp, sống có ích. Nhà thơ đã lựa chọn những hình ảnh đẹp của thiên nhiên,củacuộc sốngđể bày tỏ ước nguyện: con chim, một cành hoa,một nốt trầm. Còn gì đẹp hơn khilàm mộtcành hoa đem sắc hương tô điểm cho mùa xuân đất mẹ!Còn gì vui hơn khi đượclàm conchim nhỏ cất tiếng hót rộn rã làm vui cho đời!Các hình ảnh bông hoa, tiếng chimđã xuấthiện trong cảm xúc của thi nhân về mùa xuân thiên nhiên tươi đẹp, giờ lại được sửdụngđể thể hiện lẽ sống của mình.Một ý nghĩa mới đã mở ra, đó là mong muốn đượcsống cóích, sống làm đẹp cho đời là lẽ thường tình. Cái “tôi” của thi nhân trong phần đầubài thơgiờ chuyển hoá thành cái “ta”. Có cả cái riêng và chung trong cái “ta” ấy.Với cáchsửdụng đại từ này, nhà thơ đã khẳng định giữa cá nhân và cộng đồng,giữa cái riêngvà cáichung.Hình ảnh “nốt trầm” và lặp lại số từ “một” tác giả cho thấy ước muốn thathiết,chân thành của mình. Không ồn ào, cao giọng, nhà thơ chỉ muốn làm “một nốttrầm” nhưng phải là“một nốt trầm xao xuyến” để góp vào bản hoà ca chung. Nghĩalà nhà

Xem thêm: #20 Khách Sạn View Đẹp Ở Đà Lạt View Đẹp Lãng Mạn "Không Tưởng"

thơ muốn đem phần nhỏ bé của riêng mình để góp vào công cuộc đổi mới và đi lêncủađất nước. Đọc đoạn thơ, ta xúc động trước ước nguyện của nhà thơ xứ Huế và cũnglàước nguyện của nhiều người.- Lẽ sống của Thanh Hải còn được thể hiện trong những vần thơ sâu lắng:“ Một mùa xuân nhỏLặng lẽ dâng cho đờiDù là tuổi hai mươiDù là khi tóc bạc.”Cách sử dụng ngôn từ của nhà thơ Thanh Hải rất chính xác,tinh tế và gợi cảm. Làmcànhhoa,làm con chim,làm nốt trầm và làm một mùa xuân nho nhỏ để lặng lẽ dâng hiếnchocuộc đời. “Mùa xuân nho nhỏ” là một ẩn dụ đầy sáng tạo, biểu lộ một cuộc đờiđáng yêu,một khát vọng sống cao đẹp.Mỗi người hãy làm một mùa xuân, hãy đem tất cảnhững gìtốt đẹp, tinh tuý của mình, dẫu có nhỏ bé để góp vào làm đẹp cho mùa xuân đấtnước.Cặp từ láy “nho nhỏ”, “lặng lẽ” cho thấy một thái độ chân thành,khiêm nhường,lấy tìnhthương làm chuẩn mực cho lẽ sống đẹp, sống để cống hiến đem tài năng phục vụđấtnước, phục vụ nhân dân. Không khoe khoang, cao điệu mà chỉ lặng lẽ âm thầmdânghiến.Ý thơ thể hiện một ước nguyện, một khát vọng, một mục đích sống.Biết lặnglẽ dâng
đời, biết sống vì mọi người cũng là cách sống mà nhà thơ Tố Hữu đã viết:“Nếu là con chim chiếc láThì con chim phải hót, chiếc là phải xanh,Lẽ nào vay mà không trảSống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình”.Nhớ khi xưa, Ức Trai tiên sinh đã từng tâm niệm:“Bui một tấc lòng trung lẫn hiếuMài chăng khuyết,nhuộm chăng đen”.Còn bây giờ,Thanh Hải – nhà thơ xứ Huế trước khi về với thế giới “người hiền”cũng đãước nguyện: “Lặng lẽ dâng cho đời/Dù là tuổi hai mươi/Dù là khi tóc bạc”.Lời ướcnguyện thật thuỷ chung, son sắt. Sử dụng điệp ngữ “dù là” nhắc lại hai lần nhưtiếng lòngtự dặn mình đinh ninh: dẫu có ở giai đoạn nào của cuộc đời, tuổi hai mươi tràn đầysứctrẻ, hay khi đã già, bệnh tật thì vẫn phải sống có ích cho đời, sống làm đẹp cho đấtnước. Đây là một vấn đề nhân sinh quan nhưng đã được chuyển tải bằng nhữnghình ảnhthơ sáng đẹp, bằng giọng thơ nhẹ nhàng, thủ thỉ,thiết tha. Vì vậy, mà sức lan tỏacủa nóthật lớn!- Bài thơ được viết vào thời gian cuối đời,trước khi nhà thơ đi vào cõi vĩnh hằng,nhưngtrong bài thơ, cũng như đoạn thơ không hề có chút băn khoăn về bệnh tật, vềnhững suynghĩ riêng tư cho bản thân. Chỉ “lặng lẽ” mà cháy bỏng một nỗi khát khao đượcdâng
những gì đẹp đẽ nhất của cuộc đời mình cho đất nước. Đây không phải là câu khẩuhiệucủa một thanh niên vào đời, mà là lời tâm niệm của một con người đã từng trải quahaicuộc chiến tranh, đã cống hiến trọn vẹn cuộc đời và sự nghiệp của mình cho Cáchmạng.3. Ý kiến đánh giá, bình luận:- Đoạn thơ cũng như bài thơ đã sử dụng rất thành công thể thơ năm chữ với nhịpđiệu vàgiọng điệu biến đổi linh hoạt theo mạch cảm xúc. Ngoài ra, đoạn thơ còn rất thànhcôngtrong việc sử dụng hình ảnh thơ. Đó là sự kết hợp giữa những hình ảnh cụ thể trongthiênnhiên với những hình ảnh mang ý nghĩa biểu trưng ( “con chim” –“cành hoa”;“mùa xuânnho nhỏ”....)III. Kết bài:- Có thể nói, những vần thơ trong trẻo , khơi đậm triết lí trong hai khổ thơ trêncũng nhưtrong cả bài thơ“Mùa xuân nho nhỏ” là lời tâm sự, giãi bày của thi nhân bộc lộ đầyđủtình yêu cuộc đời, yêu thiên nhiên, quê hương, đất nước. Đọc đoạn thơ, ta hiểuđược,thêm yêu và trận trọng hơn lẽ sống mà tác giả để lại, và tự nhủ hãy sống đẹp nhưnhà thơđã sống.

Xem thêm: Trung Tâm Giáo Dục Thường Xuyên Đại Học Đà Nẵng, Trung Tâm Đào Tào Thường Xuyên

*
Suy nghĩ về đời sống tình cảm gia đình trong chiến tranh qua truyện ngắn “Chiếc lược ngà” của nhà văn Nguyễn Quang Sáng - văn mẫu 2 56 358